اتانول

اتانول بیش از 2000 سال است برای انسان شناخته شده است. به آن الکل، اتیل الکل یا الکل خوراکی نیز گفته می‌شود. فرمول شیمیایی آن به صورت C­2H6O یا CH3CH2OH یا C2F5OH نمایش داده می‌شود. به طور اختصاری آن را با  EtOH نمایش می‌دهند. نام‌گذاری این ماده به صورت سیستاتیک و توسط مجمع بین‌المللی شیمی کاربردی و  محض (IUPAC) به این صورت انجام گرفته است که ترکیبی متشکل از گروه آلکیل با دو اتم کربن (پیش‌وند eth-) که یک پیوند یگانه بین آن‌ها وجو دارد (-an-)، متصل به گروه عاملی –OH (پسوند –ol) است اتانول نامیده می‌شود. ساختار شیمیایی این ماده در شکل (1) نمایش داده شده است.

همان طور که مشاهده می‌کنید یک گروه متیل (-CH3) به یک گروه متیلن (-CH2) و یک گروه هیدروکسیل (-OH) متصل شده است. غلظت بالای این ماده در بدن انسان می‌تواند در عملکرد مغز اختلال ایجاد کند و باعث مسمومیت شود. اتانول یک داروی اعتیاد آور و روان گردان ( در واقع یکی از قدیمی‌ترین و رایج‌ترین داروهای تفریحی) است که مقادیر کافی از آن باعث مسمومیت ویژه (مستی) و سمیت عصبی می‌شود. این ماده به طور گسترده‌ای به عنوان حلال، به عنوان سوخت و به عنوان ماده اولیه برای تولید سایر مواد شیمیایی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

روش‌ تولید اتانول:

این ماده بر خلاف بیشتر الکل‌ها، عمدتا از مواد اولیه زیستی با منشا قندی و نشاسته‌ای و یا سلولزی تولید می‌گردد. تولید بیو اتانول از مواد اولیه پتروشیمیایی (اتیلن و یا گاز سنتز) نیز امکان پذیر است، امروزه درصد بسیار کمی از تولید جهانی این ماده (کمتر از 5 درصد) از مواد اولیه غیرزیستی صورت می‌پذیرد.

البته همین درصد اندک هم با روندی کاهشی همراه است. امروزه با توجه به منابع اولیه تولید و فناوری تولید آن‌ها چهار نسل از بیواتانول قابل تعریف است. نسل اول از مواد قندی نظیر ملاس، چغندر و نیشکر یا مواد اولیه نشاسته‌ای نظیر غلات، سیب زمینی و کاساوا، که عمدتا مواد غذایی به شمار می‌آیند، است. بیواتانول تولیدی از ضایعات گیاهی و کشاورزی لیگنوسلولوزی، نسل دوم بوده که منبع فراوان و مفیدی به نظر می‌رسد. استفاده از جلبک‌ها نیز نسل سوم نامیده می‌شود. اصلاح و مهندسی مواد اولیه ومیکروارگانیسم‌های تخمیرکننده نیز نسل چهار می‌شود.